| تعداد نشریات | 24 |
| تعداد شماره‌ها | 933 |
| تعداد مقالات | 8,381 |
| تعداد مشاهده مقاله | 16,974,404 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 14,367,735 |
دعاوی خُرد در حقوق ایران؛ آسیب‌شناسی و الگوی ترکیبی آیین‌محور با مطالعه تطبیقی | ||
| مطالعات حقوقی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 09 آبان 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22099/jls.2026.56759.5591 | ||
| نویسندگان | ||
| مصطفی سرلک1؛ حسن محسنی* 2؛ مجید غمامی3 | ||
| 1پردیس البرز، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 2گروه حقوق خصوصی و اسلامی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 3دانشیار، گروه حقوق خصوصی و اسلامی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| دعاوی خُرد، علی‌رغم ارزش مالی محدود، به لحاظ فراوانی و اثر اجتماعی از مهم‌ترین حوزه‌های دادرسی مدنی می‌باشند و کیفیت مواجهه نظام قضایی با آن‌ها با دسترسی شهروندان به عدالت نسبت مستقیم دارد. در حقوق ایران، با وجود آنکه بخش قابل توجهی از مراجعات قضایی ماهیتی خُرد دارند، هنوز تعریف قانونی مستقل و آیین دادرسی ویژه‌ای برای این دعاوی پیش‌بینی نشده است و این دعاوی میان دادگاه‌های عمومی، شوراهای حل اختلاف و دادگاه‌های صلح پراکنده شده‌اند. پژوهش حاضر با روش توصیفی‌ـ‌تحلیلی و مطالعه تطبیقی نظام‌های حقوقی انگلستان و فرانسه، آسیب‌های نظام موجود را تحلیل کرده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که فقدان تعریف قانونی مستقل و آیین دادرسی ویژه، ناهمگونی و ابهام در صلاحیت‌ها، ضعف سازش‌محوری، فاصله با حل‌وفصل برخط اختلافات، نبود سازوکار دعاوی جمعی و کمبود داده‌های آماری، مهم‌ترین آسیب‌های این حوزه هستند. بر همین مبنا، الگوی ترکیبی آیین‌محور با هشت رکن پیشنهاد می‌شود: قانون آیین دادرسی دعاوی خُرد، تعریف قانونی دو سطحی با نصاب مالی پویا، تبدیل شوراهای حل اختلاف به مرجع اختصاصی میانجی‌گری و سازش، توسعه نهادهای میانجی‌گری خصوصی، تبدیل دادگاه صلح به دادگاه دعاوی خُرد، استقرار شیوه‌های جایگزین حل اختلاف و حل‌وفصل برخط اختلافات، پیش‌بینی سازوکار دعاوی جمعی و اجرای مرحله‌ای و داده‌محور الگو. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| آیین دادرسی؛ دادگاه صلح؛ دعاوی جمعی؛ دعاوی خُرد؛ شورای حل اختلاف | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 4 |
||