| تعداد نشریات | 24 |
| تعداد شماره‌ها | 926 |
| تعداد مقالات | 8,328 |
| تعداد مشاهده مقاله | 16,701,785 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 14,055,319 |
هندسۀ فضایی کاربردهای فیزیکی مختلف حرف اضافۀ «روی» در فارسی معاصر از منظر زبانشناسی شناختی | ||
| زبانشناسی و گویش‌های ایرانی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 02 شهریور 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22099/jlil.2026.56243.1479 | ||
| نویسندگان | ||
| رحمان نظری انارستانی؛ علی ایزانلو* ؛ علی علیزاده | ||
| گروه زبانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی دکتر علی شریعتی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| چکیده | ||
| در این پژوهش هندسۀ فضایی حرف اضافه «روی» در زبان فارسی معاصر در چارچوب تالمی (2000) مورد بررسی قرار می‌گیرد. برای گردآوری داده‌ها پیکرۀ همشهری به‌عنوان منبع اصلی مورد استفاده قرار گرفت. با جستجوی واژه «روی» تمامی رخدادهای حرف اضافه «روی» استخراج گردید. بعد از صافی کردن داده‌های غیرمرتبط، در هر یک از جملات، نما و زمینه و نوع رابطه آنها با یکدیگر در قالب چارچوب نظری پژوهش شناسایی و دسته‌بندی شد و درنهایت هشت کاربرد متفاوت این حرف اضافه استخراج شد. پس از تحلیل هندسۀ فضایی کاربرد‌ها حداقل یک طرح‌واره تصوری برای هر کاربرد ارائه شد. در برخی کاربرد‌ها مشاهده می‌شود که با حضور عامل کارکردی ویژگی‌های هندسی می‌تواند بسیار متفاوت و حتی عکس وضعیت سرنمون باشد. دو عامل کارکردی در کاربردهای حرف اضافه «روی» مشاهده شد: یکی ویژگی یا نقش «حمایت فیزیکی» زمینه از نما که در مطالعات پیشین به آن اشاره شده بود و دیگری، که می‌توان به‌عنوان یکی از یافتههای این پژوهش از آن نام برد، ویژگی «کنشگری سطحی» نما بر روی زمینه است. از دیگر یافتههای این پژوهش می‌توان به تأثیر زاویۀ دید و عدم‌تقارن انعکاسی در انتخاب این حرف اضافه و همچنین نقش دیگر گروه‌های واژگانی در تعیین جهت حرکت نما در هندسه‌های پویای حرف اضافه «روی» اشاره کرد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| حرف اضافۀ «روی»؛ زمینه؛ طرح‌وارۀ تصوری؛ نما؛ هندسۀ فضایی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 64 |
||