| تعداد نشریات | 24 |
| تعداد شماره‌ها | 935 |
| تعداد مقالات | 8,386 |
| تعداد مشاهده مقاله | 16,984,118 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 14,373,275 |
ارزیابی ادلۀ بریان لفتو دربارۀ بساطت خداوند با تکیه بر آراء ملاصدرا | ||
| فصلنامه اندیشه دینی دانشگاه شیراز | ||
| مقاله 2، دوره 25، شماره 4 - شماره پیاپی 97، اسفند 1404، صفحه 21-35 اصل مقاله (722.6 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22099/jrt.2026.55428.3360 | ||
| نویسندگان | ||
| مصطفی ایزدی یزدان آبادی1؛ محمدرضا بیات* 2 | ||
| 1دانشجوی دکتری فلسفه دین، گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 2دانشیار فلسفه دین، گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه تهران، تهران، ایران . | ||
| چکیده | ||
| نظریة بساطت خداوند، از مهم‌ترین نظریه‌های فلسفی که در دوران معاصر نیز مناقشه‌انگیز بوده است. بریان لفتو از مدافعان این نظریه در فلسفة تحلیلی دین در دورة معاصر است که تلاش کرده است به انتقادات فیلسوفانی مانند آلوین پلنتینگا در این زمینه پاسخ دهد. در نوشتار حاضر ابتدا نشان داده شده است که لفتو به مدد اصولی نظیر فرض نهایی بودن خداوند، خالقیت مطلق، کمال و استقلال وی و نیز تجربه‌های عرفانی، به اثبات عدم ترکیب خداوند از اجزاء مادی و ماهیت و وجود، و همچنین عدم ترکیب ذات حق از صفات پرداخته و تمایز این صفات از یکدیگر را نیز نفی کرده است. در ادامه، با تکیه‌بر مباحثی از حکمت متعالیة صدرایی، مانند تقدم واجب بر ممکنات و نفی ترکیب وی از وجود و عدم، نشان داده شده است که گرچه این دو نظریه‌پرداز، از مدافعان بساطت خداوند هستند، اما دو تصور جداگانه از خداوند دارند و استدلال‌های متفاوتی در دفاع از بساطت خداوند ارائه داده‌اند که براساس آن، ترکیب‌های متفاوتی را از خداوند نفی کرده‌اند. گرچه لفتو برخی از انواع ترکیب مانند ترکیب جهتی و در نتیجه، برخی اوصاف امکانی را در خداوند پذیرفته است، ولی با تکیه‌بر ادلة ملاصدرا از طریق تفکیک مقام فعل و ذات خداوند، به وی پاسخ داد و از ضروری بودن تمام اوصاف خداوند دفاع کرد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| بساطت خداوند؛ عینیت ذات؛ صفات ذاتی؛ ترکیب جهتی؛ لفتو؛ ملاصدرا | ||
| مراجع | ||
|
نهج البلاغه.
اصفهانی، محمدحسین (۱۳۸۰ش). تحفة الحکیم. (تعلیقه: مهدی الحائری الیزدی، مقدمه: مصطفی محقق داماد). تهران: مرکز نشر علوم اسلامی.
بیات، محمدرضا (۱۴۰۲ش). ارائة تعریف جدیدی از «تصور از الوهیت» به‌مثابة الگویی برای فهم روشن‌تر از چیستی او. دین و دنیای معاصر، ۱۰(2)، ۵۹-۶۸. DOI: https://doi.org/10.22096/rc.2024.2035266.1203
حسامی‌فر عبدالرزاق؛ سیف، مسعود (۱۳۹۵ش)، ذات خدا و تمایز صفات او در فلسفۀ اسپینوزا. فلسفة دین، ۱۳(1)، ۱-۱۳.
خمینی، مصطفی (۱۳۷۶ش). تعلیقات علی الحکمة المتعالیه. تهران: مؤسسة تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره).
دیویس، اف، سی (۱۳۹۱ش). ارزش معرفت شناختی تجربه دینی. (ترجمه: علی شیروانی و حسینعلی شیدانشید). قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
زنوزی، علی بن عبدالله (۱۳۷۸ش). مصنفات حکیم زنوزی. تهران: انتشارات اطلاعات.
طباطبایی، سید محمدحسین (۱۴۱۶ق). نهایة الحکمة. قم: مؤسسة النشر الإسلامی.
کاکائی، قاسم (۱۳۹۳ش). وحدت وجود به روایت ابن عربی و مایستراکهارت. تهران: انتشارات هرمس.
مصباح یزدی، محمدتقی (۱۳۶۶ش). آموزش فلسفه. تهران: سازمان تبلیغات اسلامی.
مظفر، محمدرضا (۱۴۱۴ق). الفلسفة الإسلامیة. (گردآورنده: محمدتقی طباطبایی تبریزی). بیروت: دار الصفوه.
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (ملاصدرا) (۱۳۶۸ش). الحکمة المتعالیة فی الأسفار العقلیة الأربعة. قم: مکتبة المصطفوی.
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (ملاصدرا) (بی‌تا). المبدأ و المعاد. بی‌جا. بی‌نا.
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (ملاصدرا) (1422ق). شرح الهدایة الاثیریه. بیروت: مؤسسة التاریخ العربی. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 239 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 173 |
||