| تعداد نشریات | 24 |
| تعداد شمارهها | 912 |
| تعداد مقالات | 8,158 |
| تعداد مشاهده مقاله | 15,836,748 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 13,332,342 |
آگاهیهای تازه از آثار نُقطویان با تکیه بر احوال و اشعار نویافتۀ امری شیرازی | ||
| شعر پژوهی(بوستان ادب) | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 27 بهمن 1404 اصل مقاله (219.76 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22099/jba.2025.53096.4637 | ||
| نویسنده | ||
| حمیدرضا فهندژسعدی* | ||
| گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهران. تهران. ایران | ||
| چکیده | ||
| شیخ ابوالقاسم محمد امری شیرازی (مقتول به سال 999ق) از نوادگان بایزید بسطامی بوده است و از اشخاص برجستۀ فرقۀ نقطویه در نیمۀ دوم قرن دهم به شمار میآید. نهضت فکری نقطویه که ابوالقاسم امری چشم و جان خود را برای ترویج و اصلاح آن از دست داد، در سال 800ق به وسیلۀ محمود پسیخانی بنیان نهاده شد و پس از حدود دویست سال جنبشِ آشکار و نهان به سببِ مخالفتها و سرکوبهای شدید و مکرّرِ صفویان ریشهکن شد و بیشترِ آثارِ مکتوب این فرقه از میان رفت. به سبب کمبودِ منابع و همچنین خودداریِ مورّخان و تذکرهنویسان از ذکر نقطویان، تا کنون اثرِ جامعی دربارۀ تاریخ و عقاید آنان شکل نگرفته است. هدف این تحقیق آن است که با مطالعه و بازسازیِ احوال و آثار امری شیرازی، ورقی به تاریخ فرقۀ نقطویه و سطری به تاریخ اندیشگی ایران بیفزاید. ابتدا مختصری به معرفیِ فرقۀ نقطویه، مؤسس و آثارش پرداخته میشود. سپس میکوشد تا بر اساس منابع دستاوّل و گفتههای خود شیخ ابوالقاسم امری شیرازی، زندگینامهای نسبتاً قابلِ قبول از این اندیشمند ارائه نماید. بازسازیِ تاریخ-های کلیدیِ زندگانی او، تأملاتی در نقطویگریِ او با پسزمینهای شیعی و نیزاسماعیلیبودن او، از مهمترین مطالبِ این بخش است. سپس، ضمنِ بازخوانی و بررسیِ آثارِ بهجای مانده از امری شیرازی، به معرفیِ چهار منظومۀ نویافته از وی، با نامهای ذکر و فکر، انوارالعیون، سرِّ الف، محیطالمعانی پرداخته شده است. این منظومهها به مناسبت دربرداشتن اندیشهها و باورهای نقطویان بسیار ارزشمند، و استفاده از آنها برای تدوین عقاید و نظریات این فرقه ضروری و کارآمد است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نقطویه؛ امری شیرازی؛ ذکر و فکر؛ انوارالعیون؛ سرّ الف؛ محیطالمعانی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 186 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 161 |
||